Jump to content
Sign in to follow this  
İη¢ιѕєℓ

Gazel/Hayali

Recommended Posts

Nigârâ bezm-i hüsnünde dil-i mestânemiz kaldı

Perin yakmış cemâlin şem’ine pervânemiz kaldı

 

 

Onu hoş tut garibindir efendim işte biz gittik

Gönül derler ser-i kûyunda bir divânemiz kaldı

 

 

Yürek kan oldu hicrândan vücûdum çekti el cândan

Fedâ oldu yoluna cümlesi zîrâ nemiz kaldı

 

 

Başımdan akl ise gitti dil ile cân revân oldu

Ten-i bî-i’tibâr adlı kuru vîrânemiz kaldı

 

 

Hayâlı devlet-i bî-i’tibâra bakmadın gittin

Bize beştir bu kim dillerde bir efsânemiz.

 

 

GÜNÜMÜZ TÜRKÇESİYLE

1. Ey sevgili! Senin güzelliğinin meclisinde sarhoş gönlümüz kaldı. Bir mumu andıran güzel yüzün uğrunda kanadını yakmış olan pervanemiz kaldı.

Âşığın gönlü ateşin etrafında dönen kelebeklere benzetilmiştir.

 

 

 

 

 

 

1. Onu hoş tut, garibindir, efendim. İşte biz gittik. Senin yanında sadece gönül denilen bir deli divanemiz kaldı.

2. Yürek ayrılık acısından kan oldu. Vücudum can­dan el çekti. Ne varsa hepsi senin yoluna harcandı. Artık bir şeyimiz kalmadı.

3. Başımdaki akıl da gitti, gönül ile can yola ko­yuldu, terk etti. Şimdi sadece değersiz ten-beden adlı bir kuru yıkıntı, viran yerimiz kaldı.

4. Hayâli! (Bu dünyanın) değersiz, geçici mutlulu­ğuna bakmadın gittin. Dillerde dolaşan bizi anlatan bir efsanemiz kaldı; işte bu bize yeter.

Beyitteki “bakmadın gittin” hiç bakmadın, önem vermedin anlamını göstermekle birlikte asıl bu dünyadan gittin, yani öldün anlamındadır.

 

II GAZEL

 

 

Cihân ârâ cihân içindedir ârâyı bilmezler

O mâhîler ki deryâ içredir deryâyı bilmezler

 

 

Harâbât ehline dûzah azâbın sorma ey zâhid

Ki bunlar ibn-i vakt oldu gam-ı ferdâyı bilmezler

Şafak gûn kan içinde dâğını seyreyler âşıklar

Güneşte zerre görmezler felekte ayı bilmezler

Hamide kadlerine rişte-i eşki takup bunlar

Atarlar tir-i maksudu nedendir yayı bilmezler

Hayâlî fâkr şalına çekenler cism-i uryânı

Anınla fahrederler atlas ü dîbâyı bilmezler

 

GÜNÜMÜZ TÜRKÇESİYLE

 

 

1. Dünyayı süsleyen varlık (Yüce Allah), yine bu cihan içindedir, ama (insanlar) aramasını (arayıp bulması­nı) bilmezler. Tıpkı denizin içinde olup da denizi bilme­yen, tanımayan balıklar gibi.

2. Ey zahid! Sen meyhanedekilere cehennem aza­bından bahsetme, onları bununla korkutmaya çalışma. Zira bunlar zamanı yaşarlar ve yarın endişesi duymazlar.

Meyhane, divan şiirinde çoğunlukla tasavvuf düşün­celerinin yer bulduğu mekânlar için kullanılır. İbn-i vakt sözü, içinde bulunan vaktin değerini bilen, henüz olmayan, gerçekleşmeyen şeyler (yarın) için tasalanmayan, geçmişte kalan şeyler (dün) için de üzülmeyen kişi demektir. (Rind için Figânî’nin gazelindeki açıklamaya bakınız).

 

 

3. Âşıklar şafak rengini alan kanlar içindeki yarala­rını seyrettiklerinde güneşi zerre kadar görmedikleri gibi gökteki ayın da farkına varmazlar.

Aşk derdini çekenler, madde âleminden soyutlanır­lar, ruhları yücelir ve başka şeyle ilgilenmezler.

 

 

4. Aşk derdinden iki büklüm olan boylarına göz- yaşlarından bir ip takıp istek okunu atarlar, ama yayın ne­den yapılmış olduğunu bile bilmezler.

Aşk derdiyle iki büklüm olan âşığın boyu yaya, sürekli sicim gibi dökülen gözyaşları da bu yayın, okun yerleştirildiği gergin ipine benzetilmiştir.

 

 

 

 

 

 

5. Hay âlî! Çıplak bedenini fakirlik şalıyla örtenler bununla övünürler, atlas ve diba gibi kıymetli kumaşlar nedir bilmezler.

Fakirlik tasavvufta hiç kimseye muhtaç olmamak, gönül zenginliği anlamlarına gelen değerli bir niteliktir. Böyle olan insanlar pahalı kumaşlara, yani mala mülke, gösterişe değer vermezler.

 

 

 

 

 

 

 

Prof.Dr. M.A. Y. SARAÇ DİVAN EDEBİYATI ŞİİRİNDEN SEÇMELER

Share this post


Link to post
Share on other sites

Join the conversation

You can post now and register later. If you have an account, sign in now to post with your account.

Guest
Reply to this topic...

×   Pasted as rich text.   Paste as plain text instead

  Only 75 emoji are allowed.

×   Your link has been automatically embedded.   Display as a link instead

×   Your previous content has been restored.   Clear editor

×   You cannot paste images directly. Upload or insert images from URL.

Sign in to follow this  

×
×
  • Create New...