Jump to content
Sign in to follow this  
кυвiŁαу

KPSS Tarih Notları

Recommended Posts

-Malazgirt Zaferi’nden sonra kurulan Türk Beylikleri: Danişmentliler, Saltuklular, Mengücekliler, Artuklular, Çaka Beyliği

 

-Ermeni Sorunu ilk olarak (13 Temmuz 1878) Berlin Anlaşması’nda geçer, II. Abdülhamit (İstimdat) döneminde başlar.

 

-Berlin Anlaşması (13 Temmuz 1878) ile Batum, Ardahan, Kars Rusya’ya veriliyor. Sırbistan, Romanya, Karadağ bağımsız oluyor.

 

-Atatürk’ün katıldığı kongreler : Pozantı, Erzurum, Sivas

 

-Osmanlı Devleti’ne ilk isyan eden Sırplar

 

-Mudanya Ateşkes Anlaşması (11 Ekim 1922) ile Edirne, İstanbul, Kırklareli savaş yapılmadan kazanılmıştır.

 

-Taarruz Cepheleri : Kafkas ve Kanal Cephesi.

 

-Galiçya Cephesi : Romanya ve Makedonya gibi müttefiklere yardım için gittiğimiz cephelerdir.

 

-I. İnönü Savaşı’nın (6 Ocak 1921) sonuçları : Moskova Anlaşması, İstiklâl Marşı’nın kabulü, Londra Konferansı, Afgan Dostluk Anlaşması, Teşkilat-ı Esasiye Kanunu.

 

-Kadınlara verilen siyasi haklar sırasıyla, Belediye seçimlerine katılma (1930), muhtarlık seçimlerine katılma (26 Ekim 1933), vekil seçimlerine katılma (5 Aralık 1934).

 

-Mustafa Kemal I. Dünya Savaşı'ında Çanakkale, Kafkas ve Suriye Cephelerinde yer almıştır.

 

-Kurtuluş Savaşı sırasında Doğu Anadolu sınırlarının belirlenmesi için TBMM'nin anlaşma imzaladığı devletler: Ermenistan, Gürcistan, Azerbaycan, Sovyet Rusya

 

-Kurtuluş Savaşı'nın gerekçeleri ve yöntemi ilk kez Amasya Genelgesi'nde duyurulmuştur.

 

-Rusya, Belgrat Anlaşması (3 Ekim 1739) ile ilk defa Boğazlar üzerinden ekonomik çıkar elde etmiştir.

 

-1856 Islahat Fermanı ile azınlıklara verilen en önemli hak, devlet memuru olma hakkıdır.

 

-Osmanlı Devleti'ni dağılma sürecine sokan anlaşma (13 Temmuz 1878) Berlin Anlaşması'dır.

 

-Kasr-ı Şirin Anlaşması (17 Mayıs 1639) IV. Murat döneminde Safevi Devleti ile imzalanmıştır.

 

-Osmanlı Devleti, Kırım'ın Rusya'ya ait olduğunu Yaş Anlaşması (10 Ocak 1792) ile kabul etmiştir.

 

-Osmanlı Devleti Sivas Kongresi'nden sonra ulusal güçlerin varlığını kabul etmiştir.

 

-Osmanlı Devleti'ni Avrupa'da en geniş sınırlarına ulaştıran (18 Ekim 1672) Bucaş Anlaşması Lehistan ile imzalanmıştır.

 

-Doğu Anadolu Müdaafa-i Hukuk Cemiyeti işgallere karşı Albayrak gazetesini yayınlamıştır.

 

-Osmanlı Devleti'nin I. Dünya Savaşı'nda açtığı ilk cephe Kafkasya cephesidir.

 

-İzmir'in Yunanlılarca işgalinin haksız olduğunu bildiren rapor Amiral Bristol Raporu'dur.

 

-Mustafa Kemal ve arkadaşları işgallere karşı İstanbul'da "Minber" adında bir gazete çıkartmışlardır.

 

-Osmanlı Devleti'nde Avrupa'ya gönderilen ilk geçici elçi: Yirmisekiz Mehmet Çelebi'dir.

 

-Osmanlı Devleti'nde Avrupa tarzında açılan ilk askeri birlik: Nizam-ı Cedid'dir.

 

-İbrahim Müteferrika tarafından basılan ilk eser: Vankulu Lügatı'dır.

 

-İttihat ve Terakki, Bab-ı Ali baskınıyla yönetime el koymuştur.

 

-Osmanlı Devleti'nden ayrılarak bağımsızlığını ilk elde eden devlet Yunanistan, son devlet ise Arnavutluk'tur.

 

-20. yüzyılda Osmanlı Devleti'ni paylaşma plânları (1908) Reval Görüşmeleri ile başlamıştır.

 

-Sivas Kongresinden alınan kararlar gereğince çıkarılan yayın organı İrade-i Milliye.

 

-Kanun-i Esasi: 23 Aralık 1876

 

-Mondros Ateşkes Anlaşmasından sonra işgal edilen ilkyer Musul'dur.

 

-Milli irade kavramı ilk kez Amasya Genelgesinde kullanılmıştır.

 

-Kuvayi Milliye adı ilk kez Milli Kongre tarafından kullanılmıştır.

 

-Yeni Türk Devleti'nin ilk anayasası I. İnönü Savaşı'ndansonra kabul edilmiştir.

 

-Kapitülasyonların kaldırılmasını ilk kabul eden devlet Rusya'dır.

 

-Mübadele ve Musul, Lozan Anlaşmasından sonraya kalmıştır.

 

-Lozan'da tartışmalara sebep olan konular: Türk-Iraksınırı, Musul meselesi, Osmanlı borçları, kapitülasyonlar.

 

-Sovyet Rusya ve Japonya Lozan konferansına boğazlarkonusu görüşülürken katılmıştır.

 

-Lozan Anlaşmasında Türkiye'ye bırakılan adalar: İmrozve Bozcaada.

 

-Batı Trakya Türkleri ve İstanbul Rumları nüfus mübadelesinin dışında tutulmuşlardır.

 

-İzmir İktisat Kongresine Kazım Karabekir başkanlık etmiştir.

 

-Musul sorunun çözümü için (19 Mayıs 1924) Haliç Konferansı toplanmıştır.

 

-Toprak reformu 1929 yılında çıkarılmıştır.

 

-Türkiye Cumhuriyeti'nin devlet sermayesi ile kurulan ilk bankası (19 Nisan 1925) Sanayi ve Maadin Bankası'dır.

 

-Ziraat Bankası 20 Kasım 1863 tarihinde Ahmet Şefik Mithat Paşa tarafından kurulmuştur.

 

-(17 Şubat 1926) Medeni Kanunun kabulüyle Patrikhanenin hukuki yetkileri elinden alınmıştır.

 

-Kıbrıs I. Dünya Savaşı'ndan sonra İngilizler tarafından işgal edilmiştir.

 

-Hukukun üstünlüğü esasına dayanan devlet anlayışına geçişin ilk adımı (3 Kasım 1839) Tanzimat Fermanı ile olmuştur.

 

-Avrupa'da ilk daimi elçilikler III. Selim döneminde açılmıştır.

 

-Osmanlı Devleti'nin 19. yy'da kendi iradesiyle boğazlar üzerinde hakimiyet kurduğu son anlaşma (8 Temmuz 1833) Hünkâr İskelesi Anlaşması'dır.

 

-Boğazlar sorunu ilk kez (8 Temmuz 1833) Hünkâr İskelesi Anlaşması ile çıkmıştır.

 

-Abdullaziz yurt dışına gezi yapan ilk padişahtır.

 

-Mustafa Reşit Paşa (3 Kasım 1839) Tanzimat Fermanı'nın hazırlayıcısıdır.

 

-İlk kez II. Mahmut döneminde yurt dışına öğrenci gönderilmiştir.

 

-I. Dünya Savaşı'nda toprak kazandığımız tek cephe Kafkas Cephesi'dir.

 

-İlk uçak Trablusgarp Savaşı'nda kullanılmıştır.

 

- Şark meselesi değimi ilk defa Londra Konferansında kullanılmıştır.

 

-Türk tarihinde devlet dilinin Türkçe olduğu ilk kez 1876 anayasasında belirtilmiştir.

 

-1913 Bab-ı Ali Baskınından sonra Mahmut Şevket Paşa hükümeti kurulmuştur.

 

-Kaplumbağa Terbiyecisi tablosu Osman Hamdi Bey'e aittir.

 

-Osmanlı'da 30 yıl boyunca şeyhülislamlık yapmış ünlü hadis bilgini Ebussuud Efendi'dir.

 

-Osmanlı Devleti ilk kez Paris Anlaşması ile kapitülasyonların kaldırılması konusunda girişimde bulunmuştur.

 

-Osmanlı'da ilk top, I. Kosova Savaşı'nda kullanılmıştır.

 

-Osmanlı döneminde yapılan Mostar Köprüsü, Mimar Hayrettin tarafından yapılmıştır.

 

-Osmanlı Devleti'nde ilk resim sergisi açan Şeker Ahmet Paşa'dır.

 

-Osmanlı Devleti'nde ilk medrese Orhan Bey döneminde İznik'te açılmıştır.

 

-III. Selim devri ilk radikal plânlı ıslahat devridir.

 

-Osmanlı'da Ademi Merkeziyetçilik devlet politikası haline gelmemiştir.

 

-Osmanlı Devleti'nin dağılma tehlikesi geçirdiği savaş Ankara Savaşı'dır.

 

-Menteşeoğulları ve Saruhanoğulları denizcilikte gelişmiştir.

 

-III. Selim Suz-i Dilara Türk müziği makamını bulmuştur.

 

-Osmanlı Devleti'nde ilk daimi elçi Yusuf Agâh Efendi'dir ve Londra'da görev yapmıştır.

-II. Mahmut döneminde yayınlanan ilk resmi gazete Takvim-i Vakai'dir.

-İlk Türk Dünyası Haritası, Divan-ı Lügatü Türk eserinden yer almıştır.

-Avarız vergisi ilk kez II. Beyazıt döneminde uygulanmıştır. I. Mahmut döneminde sürekli hale gelmiştir.

-Türk tarihinin en kısa süren savaşı Mohaç Meydan Savaşı'dır.

-Osmanlı Devleti, Doğu'daki en geniş sınırlarına (1590) Ferhat Paşa Anlaşmasıyla ulaşmıştır.

-Osmanlı Devleti ile Rusya arasında imzalanan ilk anlaşma Bahçesaray Anlaşmasıdır.

-Rumeli beylerbeyi, I. Murat döneminde kurulmuştur.

 

-Bağdat Fatihi olarak bilinen padişah IV. Murat'tır.

 

-İslâm ordularını kafkasların doğusunda durduran devlet Hazarlardır.

 

-Anav kültürü en eski Orta Asya kültürüdür.

 

-Orta Asya'da Türklerin yaptığı totemlere ongun denir.

 

-Tarihte amazon efsanesinin oluşmasına sebep olan devlet İskitlerdir.

 

-İlk Türk kadın hükümdarı Tomris'dir.

 

-İslâmiyet öncesi Türklerdeki en küçük sosyal birime oğuş denir.

 

-Adına para bastıran ilk Türk devlet adamı Baga Tarkan.

 

-Orta Asya Türk devletlerinde kayaların üzerine yapılan resimlere petroglif denir.

 

-Türklere ait bilinen en eski kurganlar Asya Hunlarına aittir.

 

-İlk Türk tarihçisi ve edebiyatçısı Yollug Tigin'dir.

 

-İlk medrese cami olan Ulu cami örneği Selçuklular döneminde yapılmıştır.

 

-İstanbul Hükümeti, Temsil Heyeti'nin varlığını Amasya Protokolü ile tanımıştır.

 

-Seyahatname: Evliya Çelebi, Kitabı Bahriye: Piri Reis, Cihannüma: Katip Çelebi

 

-Temsilciler Kurulunun yurdun tamamını temsil etmesi ve sayısının arttırılması, bütün cemiyetlerin Anadolu ve Rumeli Müdafaa-i Hukuk Cemiyeti adı altında birleştirilmesi Sivas Kongresinde alınan kararlardır.

 

-Azınlıklara siyasal egemenliğimizi ve sosyal dengemizi bozacak hakların verilmemesi Sivas ve Erzurum Kongrelerinin ortak kararıdır.

 

-Düzenli ordunun kurulmasını hızlandıran en önemli faktör, Gediz mağlubiyetidir.

 

-Kars ve çevresi Türkiye'ye (3 Aralık 1920) Gümrü Anlaşması / Ermenistan ile, Ardahan ve Batum ise (23 Şubat 1921) Batum Anlaşması / Gürcistan ile katılmıştır.

 

-Karahanlılar Döneminde meydana gelen eserler: Divanü Lügati't Türk(Kaşgarlı Mahmut), Atabetü'l Hkayık(Edip Ahmet), Divanı Hikmet(Ahmet Yesevi), Kutadgu Bilig(Yusuf Has Hacib)

 

-Kabine sistemi ilk kez II. Mahmut döneminde uygulanmıştır.

 

-Mustafa Kemal'in Derne ve Tobruk'ta elde ettiği başarılar, İtalya'nın Osmanlı'yı barışa ikna etmesi için Rodos ve Oniki adayı işgal etmesine sebep olmuştur.

 

-Mustafa Kemal'in Rusya'da rejim değişikliğne ve I. Dünya Savaşı'nın uzamasına sebep olan Çanakkale'deki başarıları: Seddülbahır ve Arıburnu başarıları.

 

-TBMM'nin resmi yayın organı Ceride-i Resmiye, yarı resmi yayın organı Hakimiyeti milliye'dir.

 

-Osmanlı Devleti'nde merkez ordu mensupları, padişahın sefere çıkmasında ve padişah değişiminde bahşiş alırlar.

 

-Başkomutanlık yasası Kütahya-Eskişehir mağlubiyetinden sonra çıkartılmıştır.

 

-Mustafa Kemal, son Osmanlı Mebuslar Meclisi'ne gidecek mebuslardan istedikleri: Ali Riza Paşa'ya güven oyu verilmemesi, kendisinin mebusan meclisi başkanı seçilmesi, Müdafaa-i Hukuk grubu oluşturulması, Misakımilli'nin kabul edilmesi.

 

-İstiklal Mahkemeleri'nin son kez görev yaptığı olay, (26 Haziran 1926) İzmir Suikasti'dir.

 

-Vesaret sistemini uygulamayan tek devlet Memlüklerdir.

 

-1856 Islahat Fermanı ile haraç ve cizye kalkmıştır.

 

-Kars Anlaşması (13 Ekim 1921) Sakarya Savaşı'ndan sonra imzalanmıştır.

 

-Merkez Bankasının kurulması: 11 Haziran 1930

 

-Celali Takvim Büyük Selçuk Devleti, Rumi Takvimi ise Osmanlı Devleti tarafından kullanılmıştır.

 

-Sened-i İttifak II. Mahmut döneminde imzalanmıştır.

 

-Osmanlı Devleti'nin resmi olarak iflasının açıklandığı belge Muarrem Kararnamesidir.

 

-Kurtuluş Şavaşı'nda göstermiş olduğu mücadele azmi nedeniyle Maraş'a İstiklal Madalyası verilmiştir.

 

-Montrö Boğazlar Sözleşmesini protesto etmesine rağmen iki yıl sonra onaylayan devlet İtalya'dır.

 

-Mondros Ateşkes Anlaşması sonrası yapılan işgallere karşı ilk kez Fransa'ya silahlı direniş gösterilmiştir.

 

-Meşrutiyetin ilanıyla Osmanlı Devlet yönetimine parlamento girmiştir.

 

-29 Nisan 1920: Hiyanet-i Vataniye

 

-2 Ocak 1922: Ukrayna ile dostluk anlaşması imzalandı.

 

-29 Ekim 1923: Cumhuriyet ilan edildi. Cumhuriyetin ilanıyla birlikte kadınların kamusal alana girmesini sağlayan yasal ve yapısal reformlar hızlandı.

 

-3 Mart 1924: Tevhid-i Tedrisat Kanunu(Öğrenim Birliği) çıkarıldı. Böylece eğitim laikleştirilerek tüm eğitim kurumları Milli Eğitim Bakanlığı'na bağlandı. Kız ve erkekler eşit haklarla eğitim görmeye başladı. Darülfinun kaldırılmış ve yerine İstanbul Üniversitesi kurulmuştur.

 

-3 Mart 1924: Halifeliğin kaldırılması. Şeriye ve Evkaf Vekaleti'nin yerine Diyanet İşleri Başkanlığı kurulmuştur.

-26 Ağustos 1924: İş Bankasının kurulması.

 

-17 Kasım 1924: Terakkiperver Cumhuriyet Fırkası (Kazım Karabekir)

 

-4 Mart 1925: Takrir-i Sükun Kanunu

 

-19 Nisan 1925: 29 Ekimin milli bayram olarak kutlanması kararlaştırıldı.

 

-25 Kasım 1925: Şapka Devrimi

 

-26 Aralık 1925: Miladi Takvim'e geçiş.

 

-17 Şubat 1926: Türk Medeni Kanunu'nu kabuledildi. Kanun ile erkeğin çok eşliliği ve tek taraflı boşanmasına ilişkin düzenlemeler kaldırıldı, kadınlara boşanma hakkı, velayet hakkı ve malları üzerinde tasarruf hakkı tanındı.

 

-4 Nisan 1926 tarihli Resmi Gazetede yayımlanan kanun 4 Ekim 1926 tarihinde yürürlüğe girdi.

 

-2 Ağustos 1926: Bozkurt-Lotus Olayı.

 

-4 Ekim 1926: Mecellenin yürürlükten kaldırılması.

 

-20 Mayıs 1928: Uluslararası rakamların kullanılması.

 

-1 Kasım 1928: Harf İnkılabı

 

-1929: Dünya Ekonomik Bunalımı.

 

-Ocak 1929: Türkiye Kellogg-Briand Paktı'na üye oldu.

-12 Ağustos 1930: Serbest Cumhuriyet Fırkası (Ali Fethi Okyar)

 

-1930: Belediye yasası çıkarıldı. Yasa ile kadınlara belediye seçimlerinde seçme ve seçilme hakkı tanındı.

 

-1930: Kadın ve çocukların korunmasına ilişkin ilk düzenleme Umumi Hıfzı sıhha Kanunu ile yapıldı.

 

-1930: Doğum izni düzenlendi.

 

-26 Mart 1931: Ağırlık ve uzunluk ölçü birimlerinin değiştirilmesi.

 

-15 Nisan 1931: Türk Tarih Kurumunun kurulması.

 

-12 Temmuz 1932: Türk Dil Kurumunun kurulması.

 

-18 Temmuz 1932: Türkiye Milletler Cemiyetine üye oldu.

 

-22 Şubat 1933 Vagon-Li Olayı: 22 Şubat 1933 tarihinde Belçikalı müdür Jannoni, telefonda Türkçe konuşan memur Naci Bey'e şirketin resmi dilinin Fransızca olduğunu bildirerek, 25 kuruş para cezası ve 15 gün işten uzaklaştırma cezası vermesi. Bunun sonucunda şirket Türklerden tepki almıştır.

 

-20 Nisan 1933 Razgrat Olayı: Bulgaristan'ın Razgrat bölgesindeki Türk mezarlığının saldırıya uğraması sonucu Türkiye'nin verdiği tepki.

-10 Haziran 1933: Kız çocuklarına mesleki eğitim vermek amacıyla Kız -Teknik Öğretim Müdürlüğü kuruldu.

 

-11 Temmuz 1933: Sümerbank'ın kurulması.

 

-26 Ekim 1933: Köy Kanunu'nda değişiklik yapılarak kadınlara köylerde muhtar olma ve ihtiyar meclisine seçilme hakları verildi.

 

-1934: Türkiye'nin Balkan Paktı'na üyeliği.

 

-5 Aralık 1934: Anayasa değişikliği ile kadınlara seçme ve seçilme hakkı tanındı. Türkiye bu hakkı kadınlara tanıyan ilk Avrupa ülkesi oldu. Türk kadını bu yeni haklarını hemen kullandı.

 

-2 Ocak 1935: Soyadı Kanunu

 

-1935: 30 Ağustos'un Zafer Bayramı olarak kutlanması kabul edildi.

 

-27 Mayıs 1935: Hafta tatilinin cumadan cumartesi öğleden sonra ve pazara alınması.

 

-27 Mayıs 1935: 23 Nisan Ulusal Egemenlik ve Çocuk Bayramı olarak kutlanması kabul edildi. 1979'da UNESCO tarafından "çocuk yılı" ilân edildi.

 

-8 Haziran 1936: İş Kanunu yürürlüğe girdi. Kadınların çalışma hayatına düzenleme getirildi.

 

-1936: Türkiye İtalya'nın yayılmacı politikası sebebiyle İngiltere, Yugoslavya ve Yunanistan arasında Akdeniz Paktı imzalanmıştır.

-1937: Kadınların yeraltında ağır ve tehlikeli işlerde çalıştırılması 1935 tarihli 45 sayılı ILO sözleşmesi ile yasaklandı.

 

-8 Temmuz 1937: Türkiye, İran, Irak ve Afganistan arasında Sadabat Paktı imzalandı.

 

-4 Nisan 1949: NATO'nun kuruluşu.

 

-1952: Türkiye'nin NATO'ya üyeliği.

 

-Osman ve Orhan Bey döneminde, ülke hanedanın ortak malı.

 

-I. Murat döneminde, ülke padişah ve çocuklarının malı.

 

-II. Mehmet döneminde ülke padişahın malı.

 

-III. Mehmet döneminde, sancağa çıkma usulü kaldırılmış ve kafes sistemi getirilmiş.

 

-I. Ahmet döneminde ekber ve erşad sistemi getirilmiş.

 

 

 

 

 

Share this post


Link to post
Share on other sites

Join the conversation

You can post now and register later. If you have an account, sign in now to post with your account.

Guest
Reply to this topic...

×   Pasted as rich text.   Paste as plain text instead

  Only 75 emoji are allowed.

×   Your link has been automatically embedded.   Display as a link instead

×   Your previous content has been restored.   Clear editor

×   You cannot paste images directly. Upload or insert images from URL.

Sign in to follow this  

×
×
  • Create New...