Jump to content

Kral Asası Ve Kayantaş Paleti üzerinden Günümüze Mısır Tarihi


Visall
 Paylaş

Önerilen Mesajlar

Akrep Zekhen ile İki Taclı Narmer:

Coğrafyasına göre biri "Delta" ve diğeri "Vadi" olarak tanımlanan Asaği ve yukarı Mısır tarih öncesi çağların sonuna doğru sınırları belirlenmemiş bu yeşil alanlarda kaynaşma süreci içine girmişlerdi.

 

Arkeolojik buluntulara göre Yukarı Mısır'ın dağınık Sepatları merkezi bir yönetim altında birleşme girişimlerinin simgesi akrep olması nedeniyle "Akrep Kral" olarak bilinen Zekhan tarafından başlatıldığı sanılmaktadır. Onun bu çabasını bıraktığı yerden devam ettiren ve sınırları Delta bataklıklarına doğru genişleten diğer kral ise Narmer'dir.

 

Her iki kralda Mısır'ın birliğini kurmakla ünlenen efsanevi Menes'in öncülüğünü yapmışlardır. Bunlardan özelikle Narmer'in Kekhen'deki (Hierakonpolis)mezarinda bulunan kayantastan yapilmis bir adak paletindeMısır'in birlesmesi yonunde yaptigi girisimlere ait tasvirler ve basinda her iki ulkenin simgeleri bulunan taci tasidigi gorulmektedir.

 

İlk birlesik tacAsagi Mısır'a ait (Deshret)ile Yukari Mısır'a ait (Hedjet) icice gecirilerek butunlestirilmisboylelikle iki Mısır cok anlamli bir sekilde birlestirilmistir.

 

Fayyum A (M.O 4400-3900):

Fayyum Gölünün kuzey kıyılarında bir liderin yönetiminde çiftçi ve avcı aileler yaşamaktaydı.Höyük yamaçlarında sazdan yaptıklari evlerde barınan bu kültür sürecinde Mısır'ın ilk yerleşik halk topluluklarını oluşturdukları görülür.

 

Merimda(M.O. 4300-3700):

Deltanın Batısındaki Merimda'da yapılan kazılarda çok geniş bir alanı kaplayan 600 yıl süreli bir yerleşim ortaya çıkmıştır.Sırık çatılı evler daha sonra kerpiç oval evlere dönüşmüştür.

 

EL-Omari(M.O 3700-3400):

Kahire helvan arasındaki Hof vadisi yakınında bulunan bu kültür sürecine ait bir sitede sazdan agaçlardan yapılmış oval barınak kalıntıları bulmuşlardir.Ayrıca elle şekillendirimiş perdahlı kırmızı ve siyah dekorlu çömleklerle kesici ve parçalayıcı el aletleri ve değirmen taşları bulunmuştur.

 

Ma'adi(M.O 3400-3000):

Çiftçilik ve hayvancılıkla uğraşan yerleşik düzene en fazla uyum sağlamış kültürdür.Tuğla duvarlı mezar tipleri ve Mısır'da bilinen en eski Bakır filizi bulunmuştur.Maadi yerleşimi krallık kültürünün öncüsü olabilicek özellikte bir kültürdür.

 

Yukarı Mısır Dönemi

 

Burada gunumuzden yaklasik 6500 yil oncelerine ait 3 kulturel tarih sureci ve bolge belirlenmistir.

 

Badarian(M.O.4500-4000):

Yukari Mısır'ın Nil Bolgesinde EL-HammamiyaEL-MatmarEL-MostageddaErmentHierakonpolisHammamat vadisinde ve EL-Badari de Badarian olarak Tanimlanan kultur sureci bulunuyordu.Bu Bolgedeki ilkel yerlesimlerde hayvan derisinden yapilmis cadirlarda oturanpost ve hayvan derisinden yapilmis giysileri kullananavcılıkla gecinen "Semisedentary" insan topluluklari yasamaktaydi.

 

NiL'in dogu yakasinda EL'Matmar ve EL-Etmantieh arasinda ki col kıyısındabu doneme ait mezarlardabu donem kulturunu tanimlamamiza yardim eden silahlaraletlertas ve fildisi objelerhanedanlar oncesi donemde uretilenlerin oncu ornekleri olan kaliteli canak comlek buluntulari ortaya cikarilmistir.

 

Naqada I (Amratian)(M.O.4000-3500):

Bu surecte Abydos ve Hierakompolis'de penceresiz oval kulubelerde yasayan daha gelismis topluluk ornekleri ortaya cikiyor.Metalin az kullanildigi Naqada kultur eserlerinden baslica elde edilenler;uzerlerinde torenhayvan tasvileri bulunan fildisi cakmaktasi ve bazalt tasindan uretilmis esyalarelle sekillendirilmis canak comleklerdi.

 

Naqada II (Garzean) (M.O.3500-3000):

Bu donemin en onemli ozelligiYukari Mısır in giderek gelismesi ile kuzey Deltadan gunumuzdeki Nubye bolgesine yapilan gocler ve Abydos'un guneyinde olusan yogun yerlesimlerdir.Iki bolge halkinin kaynasmaya basladigi bu donemde ticaret ve el sanatlari gelisti.

 

Bakiraltin ve gumus madenleri kullanilmaya baslandiuz damli dort kose kerpic evlerin yanisira Hierakonpolis'de bir tapinak insa edildi.Duvar kabartmalariboyali plasterler yapildi.Gemi ve Hayvan tasvirli canak comleklerin oldukca cok uretildigi Naqada II kulturu suresindeNil kıyılarinda uretim faaliyetleri yogunlasti.Erken donemlerdeki bu gelismeler daha sonraki yuksek uygarkigin habercisiydi.

 

[Eski KrallıkM.O. 2900-2270]

Eski Mısır Kaynakları ülkeyi birleştiren ilk kral olarak Menes'i kabul ederler.Bu kralla birlikte Mısır tarihi ve Hanedanlar doneminin basladigi kabul edilir.3000 yil gib cok uzun olan bu surenin ve ardarda gelen yaklasik 31 hanedanin kolay kavranabilmesi icinMısır tarihi "eski "orta" "yeni" olmak uzere uc ana bunlarda kendi icinde ara bolumler ayrilmislardir.Palermo tasi hanedanlar oncesi donemde 120 kadar kral ismi verir.

 

Mısır Birliginin saglandigi ve 5 hanedanin hukum surdugu bu erken doneme ait siyasi belgeler yeterli olmadigi icin cok buyuk belirsizlik vardirBu donem bazi Hanedan cekismelerine ragmen kuzey ve guneyin birlestirilmesi;firavun denilen hukumdarlarinmonarsik yonetimlerin baslamasi;ilk Yasalarin Yazinin Takvimin Din Kultur Sanat bicimlerinin temelini olusturan yuksek duzeydeki Mısır Uygarligin dogusudur.

 

Menes'in kurdugu I. ve II.Hanedan donemindeonceleri Abydos yakinlarinda oldugu sanilan Tinis kenti yonetim merkeziydi ama daha sonra iki ulkenin tam sinirinda bulunan Memphis kenti onem kazandi. III.hanedanin 2.firavunu Zoser Sakkara'da basamakli ilk tas piramit grubunu yaptirdi.Bu kompleksin unlu mimari; Mısır Tarihin unlu devlet adamiayni zamanda hekimsairdin adami ve bas vezir olan Imhoteptir.

 

IV.Hanedanin kurucusu Snofru dur ki kendisi icin Dashur'da iki piramit ve oluler kompleksi yaptirmistir.Daha Sonra gelen firavunlar Mısır'in Buyuk Giza Piramitlerini yaptiran Keops Kefren Mikerinos'dur.KeopsMısır tarihi boyunca Gunes Tanrisi Ra ile ozdeslestirilmisyasayan bir tanri olarak algilanmistir. Kefren ise Kendi piramidinin yanina koruyucu Sfenks' i yaptirmistir.

 

Eski Krallik donemi Firavunlari Sina yarimadasi ve Nubian'in guney kesiminde guvenli tampon bolgeler ve kendi denetimlerinde ticaret yollari yaptirdilar. Mısır Gemileri Kizildeniz SOmali ve Dogu Akdeniz adalarina ticari seferlerde bulundular.Lubnan'dan Sedir çami Afrika'dan fildisi ve degerli taslar ile Sinadan bakir cevheri getiriliyordu.

 

5.hanedanin son Firavunu Unas'dan sonra firavunlarin denetiminin azalmasi nedeniyle bolgelerin merkezden kopma egilimleri bas gosterdi.

 

I.Ara Donem (M.O 2270-2100) ve Eski Kralligin Cokusu

Bu donem 4 hanedandan olusmaktadir. Eski Krallik doneminde saglanan birlikara donemin baslangicinda ortaya cikan siyasi ve yonetimsel olumsuzluklarla beraber dagilmaya basladi.Otoritesi zayiflayanonceleri direndilersede zamanla yuksek burokratlarsaray cevresi ve Sepat beyleri kendilerine armagan ve timar olarak verilen genis arazi ve gorevleribabadan ogula gecen buyuk malikanelere ve makamlara donusturduler.Bu ise giderek merkezden kopmasorumsuz ve basina buyruk girisimlere neden oldu.

 

Adaletli kamu yonetimiyerini baskici ve cikarci feodallare birakti.Ardindan Gelen kuraklikkitlikyoksullukbaskici ve anarsi ile birlikte feodallerin toprak kavgalarini onleyemeyen merkezi yonetim parcalandi ve Eski Krallik coktu.Boylece Asagi Mısır'da IX.hanedanYukari Mısır'da X.hanedana ait Fİravunlarulkenin tumune ve ya kendi bolgelerine egemen olmaya calistilar.

 

Orta Krallik donemine kadar suren bu olumsuzluklarozellikle Yukari Mısır'in giderek Kotulesen durumuna Ragmenfiravunlar geleneksel guclerini ve otoritelerini devam ettirebildiler.Buyuk boyutlu olmasada piramitlerin mezar ve tapinaklarin yapimi surdu.Ulke Dis guclere karsi Korundu.Ticaret ve dis iliskiler devam ettirildi.

 

 

 

 

 

Yorum bağlantısı
Diğer sitelerde paylaş

Sohbete katıl

Şimdi mesaj yollayabilir ve daha sonra kayıt olabilirsiniz. Hesabınız varsa, şimdi giriş yaparak hesabınızla gönderebilirsiniz.

Misafir
Bu konuyu yanıtla...

×   Farklı formatta bir yazı yapıştırdınız.   Lütfen formatı silmek için buraya tıklayınız

  Only 75 emoji are allowed.

×   Bağlantınız otomatik olarak gömülü hale getirilmiştir..   Bunun yerine bağlantı şeklinde gösterilsin mi?

×   Önceki içeriğiniz geri yüklendi.   Düzenleyiciyi temizle

×   You cannot paste images directly. Upload or insert images from URL.

 Paylaş

×
×
  • Yeni Oluştur...