Jump to content

Yurdumuzda El Sanatları


İη¢ιѕєℓ

Önerilen Mesajlar

İη¢ιѕєℓ

Bizde halk kültür ve sanatına yönelme, Ziya Gökalp’in fikirlerinin yayılmasıyla başladı.

 

 

Atatürk’ün işaret ve direktifleriyle gelişip serpildi ve halkla kaynaşmak amacıyla bilim ve sanatların gerektirdiği uygulamalar büyük bir canlılık kazandı. İlk açılan Halkevlerinde hızla gelişen kültür ve sanat çalışmaları, Atatürk’ün bu konudaki ileri görüşlerinin çok isabetli oluşunun bir sonucudur. Bu çalışmalarda; halk müziği, halk dansları, halk edebiyatı konuları ile birlikte halk el sanatları da ele alındı: Giyim kuşam, çorap, oya, gibi her çeşit el işlemelerinin toplanıp arşivlenmesine başlandı. Halı, kilim, cicim, heybe, torba v.b. gibi bütün halk el sanatlarındaki Türk motiflerinin değeri ortaya çıkmış oldu.

 

 

Halk el sanatları konüsunda uzun ve yorucu çalışmaları sonunda ortaya koyduğu Türkiyede Köylü El Sanatları ve Ehemmiyeti 1939 adlı yapıtı ile Dr. art. rust. Tevfik Eşberk’in, El Sanatları -16 ki’-tap- 1945 adlı yapıtı ile de Kenan Özbel’in adlarını saygı ile anıyoruz.

 

 

Son yıllarda uygulamalı çalışmaları teşvik amacı ile Akbank tarafından düzenlenen bölgelerdeki Halk El Sanatları yarışmaları ve ayrıca Sabiha Tansuğ ve Nezihe Araz’ın kadın giysileri ve özellikle kadın başlıkları üzerindeki çalışmalarını da önemle kaydediyoruz.

 

 

HALK EL SANATLARI ÜZERİNDE BİR SINIFLANDIRMA DENEMESİ

 

 

Kuşkusuz Plâstik sanatların halka ait olanları demek olan halk el sanatı yapıtlarını Sanat Tarihinin konuları arasında ele alma olanağı da vardır. Etnografya ile olan ilişkilerine yukarda değinmiştik. Fakat biz yaratıcıları belli olmayan bu anonim halk yapıtlarını folklorun alanı içinde incelemenin de yerinde olacağı kanısında bulunduğumuzu belirtmek istiyoruz.

 

 

Bu bakımdan, şimdiye kadar yurdumuzda yapılmış olan çalışmalara da değinmek ve onların zenginliği ve çeşitliliği hakkında bir fikir verebilmek amacıyla aşağıdaki sınıflandırma denemesini örnek olarak sunuyoruz.

 

 

Derlenmiş ya da derlenmekte olan yapıtlarımızı çeşitli biçimlerde sınıflandırabiliriz. Örneğin: Yapıldıkları maddelere göre (ağaçtan, madenden, topraktan, hayvan ve bitkilerle ilgili maddelerden yapıldıklarına göre),

 

 

Tekniklerine göre (oyma, kabartma, örme, kesme, döğme, yakma-dağlama, boyama ve iplikle işleme çeşitlerine, göre),

 

 

Kullanıldıkları yerlere göre (giyim-kuşamla, hayvan kuşamlanyla, oturma, örtünme, döşeme ile, savunma ve avcılıkla, yemek içmekle; taşıt ve tarım araçlarıyla ilgili olduklarına göre) sınıflandırmalar ilk akla gelenlerden bazılarıdır.

 

 

El sanatları yapıtlarından bazılarının adlarını Yapıldıkları Maddelere göre sınıflandırarak aşağıda belirtiyoruz :

 

 

A) Ağaçtan yapılan işler

B) Madenden yapılan işler Ç) Topraktan yapılan işler

D) Hayvansal ürünlerden yapılan işler vb.

 

 

 

 

Kaynak: Şerif Baykurt, Türkiyede Folklor (2003)

İleti bağlantısı
Diğer sitelerde paylaş

Sohbete katıl

Şimdi mesaj yollayabilir ve daha sonra kayıt olabilirsiniz. Hesabınız varsa, şimdi giriş yaparak hesabınızla gönderebilirsiniz.

Misafir
Bu konuyu yanıtla...

×   Farklı formatta bir yazı yapıştırdınız.   Lütfen formatı silmek için buraya tıklayınız

  Only 75 emoji are allowed.

×   Bağlantınız otomatik olarak gömülü hale getirilmiştir..   Bunun yerine bağlantı şeklinde gösterilsin mi?

×   Önceki içeriğiniz geri yüklendi.   Düzenleyiciyi temizle

×   You cannot paste images directly. Upload or insert images from URL.

×
×
  • Yeni Oluştur...