Jump to content

Ketuba - Ketuba Hakkında


Guest Suzie

Önerilen Mesajlar

Ketuba Nedir?

 

 

Ketuba, bir kadın ile bir erkegin evlilik töreni yapıldıktan sonra, dini nikahı gerçeklestiren hahamın, iki tanık huzurunda damada imzalatıp, gelin tarafına teslim ettigi bir anlasma belgesidir. Bu belge tam anlamıyla kadın lehine hazırlanmış bir sosyal akittir.

 

Bu akitte, kocanın karısına kariı olan görev ve sorumlulugu göz önüne alınır ve kadının çıkarları gözetilir.

 

Bir bosanma veya vefat halinde de Ketuba kadının ekonomik durumunun ve yasam düzeninin önceden güvenceye alınmasını saglar.

 

Ketubanın bir diger baglayici özelligi de erkege istedigi anda karısını kolaylıkla boıayamayacagını hatırlatmasıdır. Yani koca karısını bosamaya karar verdigi anda, ketubadaki sartları anımsayacak ve bu maddi yaptırım karsısında bu isten vazgeçecek ya da evliligini tekrar gözden geçirmek fırsatını elde edebilecektir.

 

Temel Özellikler

 

Ketubanın hazırlanısında birtakım ana kurallar vardır;

 

*Ketuba, evlilik kontratıdır ve kocanın karısına karsı olan maddi yükümlülüklerini bildirir.

 

*Talmudik devirlerde, Rabenu Gersom zamanında ketubanın sözlü olarak düzenlenmesi ve sahitler huzurunda ilan edilmesi yeterli sayılıyordu. Daha sonraki yıllarda kaleme alınan Alaha'ya göre ise ketubanın yazılı olarak düzenlenmesine ve iki sahit huzurunda damada imzalatıldıktan sonra,gelin tarafına teslim edilmesine karar verilmistir. Alaha'ya göre, bu belge imzalanmadan çiftler birlikte yasayamazlar. Aile kurulmus sayılmaz.

 

*Standart ketuba, damadın sahitler önünde okunan sartları kabul etmesinden sonra imzalanan ketubadır.

 

*Ketubanın amacı kadının haklarını korumak ve evliligin resmiyetini belgelemektir.

 

*Ketuba, İkkar Ketuba (Asİl ketuba) ve Tosefet Ketuba (Ek ketuba) olmak üzere ekler tasır.

 

*Asil ketubada, bosanma halinde gelinin alması gereken en düsük bosanma tazminatı, Talmud'da belirlendigine göre, eger gelin bakire ise iki yüz gümüs sikke, dul ise yüz gümüs sikkedir.

 

*Tosefet Ketubayı eger damat isterse asıl ketubaya eklettirir. Bu karısının ölümü halinde onun ailesine olan drahoma sorumlulugunu tasımaya devam etmeyi yükümlendigini gösterir.

 

*Nednunya (Drahoma): Bir bosanma halinde, damada verilen bir drahomaya esit bir miktarın geri ödenmesi, meblagın nominal degerde mi, yoksa enflasyona veya parasal dalgalanmalara göre mi geri ödenecegi, diger normal borçların yöresel olarak nasıl islem gördügüyle kıyaslanır. Koca drahoma bedeli ile ticaret yapabildigine göre, iade kıyaslanır. Koca drahoma bedeli ile ticaret yapabildigine göre, iade halinde drahoma bedeline ek ödeme yapma olanagı vardır. Buna Tosefet Nedunya(Drahomaya eklenen meblag) denir.

 

*Kadın bir bosanma halinde, herhangi bir nedenden ötürü veya gereksinimi olmadıgı için, ketubanın öteki sartlarından vazgeçse bile, orada belirtilen drahoma meblagından feragat edemez. Çünkü o meblagı damada kadının ailesi vermistir. Bu ailenin maddi varlıgı niteligindedir.

 

*Kadın ketubaya eklenen; örnegin ömür boyu geçiminin saglanması, kendine özel mülkiyetler edinmesi ve bu gibi özel sartlardan isterse vazgeçebilir.

 

*Ketubanın kaybedilmesi, yeni bir akit düzenlenmesini zorunlu kılar. Bu zorunluluk yine kadının lehine alınmıs bir karardır.

 

*Resmi bosanma kararı, Bet Din'ce (dini mahkeme) konulan ketuba kaidelerini dinsel açıdan geçersiz kılmaz.

 

şimdiye kadar incelenen ketubanyn ana sartlarıdır. Talmudik dönemlerden günümüze kadar süregelen ketuba kuramsal açıdan her yeni evlenen Yahudi çiftine sunulan bir evlilik anlasmasıdır.

 

Ketuba aynı dinden olmayan çiftlere verilemeyecegine göre karısık evlilikleri ve asimilasyonu engellemeye yardımcı olacaktır. Çünkü verilen belge dini bir nikah cüzdanı niteligindedir.

 

Biçim Açysyndan Ketuba

 

Eski devirlerde ketubalar, parsömen kagıtlar üzerine, el yazması olup, kenarları özel olarak süslenirdi. Hiçbir ketuba digerine benzemez, hepsi süsleme sanatı ve yazı yönünden degisik özellikler tasırdı. Süslemeler Judaik simgeler, gelin ve damat figürleri, aile armaları resmedilir, güzel ve karakteristik yazylarla, dualar da eklenirdi.

 

Bazan ketubada resmedilen Biblik sahneler, gelinin ve damadın adını simgelerdi. Örnegin; ketubada resmedilen Yosef'in yasamyıdan bir sahne, damadın isminin Yosef oldugunun isaretiydi.

 

Güncel Açydan ketuba

 

Eger ketubayı güncel açıdan degerlendirecek olursak, temelde olmamakla beraber, ayrıntıda çagdas hayata uygun birtakım yeniliklerin göze çarptıgı görülmektedir. Drahoma ve tazminat meblasları günümüzde çiftlerin yasadykları ülkelerin para birimine göre ve yasam sartlarına uygun olarak kaydı geçirilmektedir.

 

Meblaslar dügünde yüksek sesle okunmamakta, sadece iki sahit esliginde damada imzalattırılmaktadır. Oysa israil'de bu gelenek sürdürülmekte ve ketubanın tümü yüksek sesle okunmaktadır.

 

Bugün çiftler yasadıkları ülkelerin vatandasları olarak, o ülkenin medeni kanunları uyarınca resmi nikah akdi de imzaladıkları için, bosanma halinde ilgili mahkemeye ketubayı maddi delil olarak gösterebilmektedirler. Kısacası ketuba; kanıt olma niteligi tasıyan bir belgedir.

 

Bugünkü uygulamada israil devletinde veya Diaspora'da evlenen çiftler için ketuba sartlarında hiçbir farklılık yoktur ve eser istenirse ek maddeler ilave edilebilir.

 

5725/1965 yılyıda israil'de yürürlüge konulan bir kanunla, bosanma halinde ketuba, kadının nafakasını ve drahomasını teminat altına alan resmi bir belge olarak kabul edilmistir.

 

Günümüzde ketubalar standart, matbaada basılmıs, birbirinin aynı olan kagıtlar halini almıstır. Arada bırakılan bosluklar, yetkililerce doldurulmaktadır. Böylece eski devirlerde bir sanat halini alan el yazması ketubalar tarihe karısmıs, eski ketubalar ise antika degeri kazanmıslardır.

 

Günümüzde ketubaya konan ek bir maddede karısı hayattayken bir erkegin baska bir kadınla evlenemeyecegi yazılır.

 

Sefarad ve Agkenaz da olsa Yahudi toplumlarında geçmiste ve günümüzde ufak tefek biçimsel farklılıklara ragmen ketuba aını amaca yöneliktir.

 

Bu durum, ketuba olgusunun cografi yöre ve öteki gelenek farklaryndan etkilenmeksizin, Yahudi dinine mensup olanlaryn tümü tarafgndan kabul gördügünün kanıtı olsa gerektir.

 

Türk Yahudi Toplumunda Ketuba

 

israil'de baskaca bir evlenme akdi olmadıgı için ketuba yasal baglayıcıdır. Türkiye'deki Yahudi toplumunda ise bu baglayıcılık Bet Din tarafından konular kurallar geregince yine çok etkin olmakla birlikte, medeni kanunla evlenmis olan çiftler, bosanmaya karar verdikleri takdirde Türk Medeni Kanununun öngördügü sartlar çerçevesinde ve hukuki anlamda bosanmaktadırlar. Medeni Kanunun geçerliligi nedeniyle Ketuba sartları dinsel kuralların içerdigi biçimde uygulanamadıgı gibi, ketubanın yaptırım gücü de Medeni Kanun çerçevesinde dederlendirilme durumundadır.

 

Çiftler bosanma sartlarını T.C.Mahkemelerinde daha önce belirledikleri için; kadın ketuba meblaglarına, birincil derecede baglı kalmayı düsünmeksizin evliligini bitirebilmektedir. Yine de ketubanın bir yüzünde metnin tam bir Türkçe çevirisi oldugu için, istedigi takdirde bunu mahkemeye maddi delil olarak ileri sürebilmektedir.

 

Ketuba'nınn işlevi

 

Ketubanın günümüzde ve cemaatimiz içinde en belirgin baslayıcı islevi aile sicili görevi görmesidir. Bu itibarla çiftin dogan erkek çocuklarının Brit-Mila töreni, Bar-Mitzva ve Bat-Mitzva törenleri, evlilik törenlerinin yapylabilmesi için Hahambaşılık'ta bulunan kayıtların incelenmesi ve tam olması halinde bu törenlerin gerçeklestirilebilmesi için Reşut (izin belgesi) verilmesidir. Ketubada dün de, bugün de, israil'de de, yasadıgımız ülkede de kadının erkegine karsı olan görevlerini bildiren hiçbir madde yoktur.

 

Genel bir yorum yapylacak olursa, geçmiste kadının gelecegine yönelik sosyo-ekonomik sartları güvenceye alan ketuba, uygulamada dini dügün töreni sırasında verilen bir birliktelik ispatı belgesi halini almıstır.

 

Zaten bugünkü modern çagda, Yahudi kızları, ilerinin örnek Yahudi esleri ve anneleri olacakları göz önüne alınarak egitilmekte ve çagdas bir kadının olması gerektigi gibi, hayatta kendine yetebilecek bir sekilde hazırlanmaktadırlar.

 

Dolayısıyla günümüzün kadın erkek esitligi göz önüne alınırsasa, kadının evlenirken esini geleceginin bir garantisi ya da maddi unsurlar kaynagy gibi görmeyip, hayatta esit sartlarla omuz omuza mücadele verecektir. Hiç temenni edilmese de ayrılık gerektiginde, evliliklerin ürünü olan çocukları persan etmemek sartıyla kadının kocasından olmadık veya asırı isteklerde bulunmaması, çagdas ve kendini bilen kadınlarımıza düsen görevlerdir.

 

Bugünkü evliliklere karsılıklı güven, dayanısma ve sevgiyle baslamak ve bu duyguyla evliligi yürütmek, ketubanın en güzel ve en mükemmel hale gelmis seklidir.

 

Sonuç Olarak

 

Ketuba, Yahudi çiftinin, dinsel evlilik belgesidir. Mutlu bir aile yaşamının baslangıc noktası olarak en iyi toplumsal dileklerin somutlasmıs biçimidir ve Yahudi toplumu için vazgeçilmezdir.

 

 

Not: İngilizce turkce karakter duzeltmelerini ben yaptim .. Cok yogun karakter sorunu vardi eger bazi yerlerde bunlara dayali sorun var ise affola.. dır..

İleti bağlantısı
Diğer sitelerde paylaş

Sohbete katıl

Şimdi mesaj yollayabilir ve daha sonra kayıt olabilirsiniz. Hesabınız varsa, şimdi giriş yaparak hesabınızla gönderebilirsiniz.

Misafir
Bu konuyu yanıtla...

×   Farklı formatta bir yazı yapıştırdınız.   Lütfen formatı silmek için buraya tıklayınız

  Only 75 emoji are allowed.

×   Bağlantınız otomatik olarak gömülü hale getirilmiştir..   Bunun yerine bağlantı şeklinde gösterilsin mi?

×   Önceki içeriğiniz geri yüklendi.   Düzenleyiciyi temizle

×   You cannot paste images directly. Upload or insert images from URL.

×
×
  • Yeni Oluştur...