Jump to content

Çakmaktaşı Oluşumu ve Çeşitleri...


Renan
 Paylaş

Önerilen Mesajlar

Kireçli arazilerde az çok kesintisiz tabakalar halinde ortaya çıkan silis yığınlarına verilen addır. Çakmaktaşları, birçok şişkinlik içeren düzensiz biçimli düğümcükler halindedirler.

 

BİLEŞİMLERİ VE OLUŞUMLARI

Çakmaktaşları silisin iki amorf türünden oluşurlar: Karmaşık biçimde birbirine karışmış olan kadıköy taşı; opal (panzehir taşı). Çok sert olan bu düğümler kavkı gibi kırılırlar. Orta yerleri siyahtır; kenarlara doğru bu renk açılarak kahverengiye,yarısaydam beje ve beyaza dönüşür. Renk değişikliği farkı, çakmaktaşı düğümünün yapısından kaynaklanır; ortası çok yoğundur; kenarlara doğru giderek gevşekleşir; rengin de buna koşut olarak açılmasının nedeni, yapı içinde sıkışıp kalmış hava kabarcıklarından, giderek daha çok ışık yansımasıdır.

 

Kireç kökenli çakmaktaşlarının oluşma biçimi, taşbilimciler ve yerbilimciler tarafından uzun süre çözülememiştir. Bazı süngerlerin boynuzsu silisli taneciklerden (iğnecikler) oluşan bir iskeletleri vardır. Kireç çamuru içine dağılmış bu iğneciklerin, çakmaktaşı çekirdeklerinin oluşmasına yol açtıkları sanılmaktadır. Su içinde erimiş olan silis, bu ince iğnecikler çevresinde çökelti halinde yığılma eğilimi gösterir. Bazı hayvanlar, özellikle de bir hücreliler ve deniz kestaneleri, bu çekirdek merkez çevresinde, bir organik silisli bütünün tutunmasını kolaylaştırır.

 

ÇAKMAKTAŞI ÇEŞİTLERİ

Kılıfsız (ya da örtüsüz) çakmaktaşları, oluşumlarını tamamlamamış çakmaktaşlarıdır. Genellikle, birkaç cm kalınlığında levhacıklara ayrılmış sürekli tabakalar halinde bulunurlar. Çeşitli sünger iğneciklerinin, kuvars tanecikleri ve deniz kestanesi dikencikleri içermeleri çakmaktaşındakine oranla daha az yoğun bir yeniden billurlaşma evresinden geçtiklerini gösterir. Çakmak taşlarında bulunan açık renk kabuğa, kılıfsız çakmaktaşlarında rastlanmaz. Kireç ile silisli katışıkların bir araya gelmesine çok sık rastlanır; yani çakmaktaşları çoğunlukla kireçli çevrelerde oluşurlar. Bununla birlikte, başka çevrelerde de çakmaktaşı bulunabilir: Marnlarda melitit çakmaktaşları; alçıtaşlarında nektik çakmaktaşları. Açık renkli olan nektik çakmaktaşları, su yüzeyinde yüzmelerine olanak veren çok sayıda hava dolu boşluk içerirler. Kıvılcım üretilebilen (yani ateş yakma olanağı veren) çakmaktaşları, Tarih öncesi dönemlerde son derece önem taşımış, çeşitli aletler yapılmasında kullanılmışlardır.Söz konusu aletlerin büyük bölümü Solütreyen döneminden (M.Ö. 18000 - 15 000 arası) kalmadır.

Yorum bağlantısı
Diğer sitelerde paylaş

Sohbete katıl

Şimdi mesaj yollayabilir ve daha sonra kayıt olabilirsiniz. Hesabınız varsa, şimdi giriş yaparak hesabınızla gönderebilirsiniz.

Misafir
Bu konuyu yanıtla...

×   Farklı formatta bir yazı yapıştırdınız.   Lütfen formatı silmek için buraya tıklayınız

  Only 75 emoji are allowed.

×   Bağlantınız otomatik olarak gömülü hale getirilmiştir..   Bunun yerine bağlantı şeklinde gösterilsin mi?

×   Önceki içeriğiniz geri yüklendi.   Düzenleyiciyi temizle

×   You cannot paste images directly. Upload or insert images from URL.

 Paylaş

×
×
  • Yeni Oluştur...